Pomóż wybogacić Wikitravel! Dowiedz się jak

Wielka Brytania: Różnice pomiędzy wersjami

Z Wikitravel, http://wikitravel.org/
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wielka Brytania

Default Banner.jpg

Linia 14: Linia 14:
 
|kod_samochodowy=GB
 
|kod_samochodowy=GB
 
|domena_internetowa=.uk
 
|domena_internetowa=.uk
|strefa_czasowa=+0 – zima<br>UTC +1 – lato
+
|strefa_czasowa=+0 – zima<br />UTC +1 – lato
 
|napięcie_elektryczne=220V (inna wtyczka niż w Europie)
 
|napięcie_elektryczne=220V (inna wtyczka niż w Europie)
 
|ruch_samochodowy=lewostronny
 
|ruch_samochodowy=lewostronny
Linia 21: Linia 21:
 
W skład '''Wielkiej Brytanii''' wchodzą: [[Anglia]], [[Walia]] i [[Szkocja]], położone na wyspie Wielka Brytania, wraz z [[Irlandia Północna|Irlandią Północną]], leżącą w północnej części wyspy [[Irlandia]] tworzą Zjednoczone Królestwo (ang. ''United Kingdom''). Wyspy [[Guernsey]], [[Jersey]] oraz Wyspa Man nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa, choć są od niego zależne.
 
W skład '''Wielkiej Brytanii''' wchodzą: [[Anglia]], [[Walia]] i [[Szkocja]], położone na wyspie Wielka Brytania, wraz z [[Irlandia Północna|Irlandią Północną]], leżącą w północnej części wyspy [[Irlandia]] tworzą Zjednoczone Królestwo (ang. ''United Kingdom''). Wyspy [[Guernsey]], [[Jersey]] oraz Wyspa Man nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa, choć są od niego zależne.
  
==Charakterystyka==
+
== Charakterystyka ==
 +
=== Geografia ===
  
===Geografia===
+
=== Fauna i flora ===
 
 
===Fauna i flora===
 
 
   
 
   
  
===Klimat===
+
=== Klimat ===
 
Wielka Brytania charakteryzuje się łagodnym klimatem, na którego wpływ mają wilgotne masy powietrza napływające znad Oceanu Atlantyckiego, które powodują częste występowanie opadów deszczu.
 
Wielka Brytania charakteryzuje się łagodnym klimatem, na którego wpływ mają wilgotne masy powietrza napływające znad Oceanu Atlantyckiego, które powodują częste występowanie opadów deszczu.
  
===Historia===
+
=== Historia ===
 +
=== Kultura i sztuka ===
  
===Kultura i sztuka===
+
=== Polityka ===
 
+
=== Gospodarka ===
===Polityka===
 
 
 
===Gospodarka===
 
 
Wielka Brytania, wiodące centrum finansowe i handlowe, jest jednym z pięciu krajów Europy Zachodniej o PKB przekraczającym bilion dolarów. W ostatnich dwudziestu latach rząd znacznie zmniejszył własność publiczną i powstrzymał wzrost nakładów na opiekę społeczną. Intensywne, wysoko zmechanizowane i wydajne jak na standardy europejskie, rolnictwo produkuje 60% potrzebnej żywności, zatrudniając poniżej 2% zawodowo czynnych. Wielka Brytania posiada duże zasoby węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego; produkcja energii pierwotnej przynosi 10% PKB (jeden z największych wskaźników spośród krajów uprzemysłowionych). Zdecydowanie najważniejszym sektorem gospodarki są usługi, a zwłaszcza bankowość, ubezpieczenia i usługi dla biznesu, na znaczeniu traci natomiast przemysł.
 
Wielka Brytania, wiodące centrum finansowe i handlowe, jest jednym z pięciu krajów Europy Zachodniej o PKB przekraczającym bilion dolarów. W ostatnich dwudziestu latach rząd znacznie zmniejszył własność publiczną i powstrzymał wzrost nakładów na opiekę społeczną. Intensywne, wysoko zmechanizowane i wydajne jak na standardy europejskie, rolnictwo produkuje 60% potrzebnej żywności, zatrudniając poniżej 2% zawodowo czynnych. Wielka Brytania posiada duże zasoby węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego; produkcja energii pierwotnej przynosi 10% PKB (jeden z największych wskaźników spośród krajów uprzemysłowionych). Zdecydowanie najważniejszym sektorem gospodarki są usługi, a zwłaszcza bankowość, ubezpieczenia i usługi dla biznesu, na znaczeniu traci natomiast przemysł.
  
===Społeczeństwo===
+
=== Społeczeństwo ===
 
Obecnie społeczeństwo brytyjskie to wielonarodowa mieszanka, etniczna, religijna i kulturowa. Większość mieszkańców stanowią Anglicy, Walijczycy, Szkoci i Irlandczycy jednak jest bardzo dużo tutaj Żydów, Hindusów, Pakistańczyków, mieszkańców Hongkongu, Afrykańczyków oraz coraz więcej narodów słowiańskich, w tym Polaków. Prawie 4/5 ludności Wielkiej Brytanii zamieszkuje miasta, gdzie znajdują oni zatrudnienie w wszelkiego rodzaju usługach i przemyśle.
 
Obecnie społeczeństwo brytyjskie to wielonarodowa mieszanka, etniczna, religijna i kulturowa. Większość mieszkańców stanowią Anglicy, Walijczycy, Szkoci i Irlandczycy jednak jest bardzo dużo tutaj Żydów, Hindusów, Pakistańczyków, mieszkańców Hongkongu, Afrykańczyków oraz coraz więcej narodów słowiańskich, w tym Polaków. Prawie 4/5 ludności Wielkiej Brytanii zamieszkuje miasta, gdzie znajdują oni zatrudnienie w wszelkiego rodzaju usługach i przemyśle.
  
===Zwyczaje===
+
=== Zwyczaje ===
 
Wielka Brytania to bardzo nowoczesny kraj ale zarazem kochający i bardzo przywiązany do tradycji. Najlepszym dowodem na to jest bardzo duże przywiązanie Brytyjczyków do rodziny królewskiej, która po mimo wielu skandalów nadal jest tu wielce szanowana. Brytyjczycy to także miłośnicy sportów. Najbardziej popularnym sportem niewątpliwie jest tutaj piłka nożna, ale również rugby i wywodzący się z Wysp (bardzo popularny w USA) golf.
 
Wielka Brytania to bardzo nowoczesny kraj ale zarazem kochający i bardzo przywiązany do tradycji. Najlepszym dowodem na to jest bardzo duże przywiązanie Brytyjczyków do rodziny królewskiej, która po mimo wielu skandalów nadal jest tu wielce szanowana. Brytyjczycy to także miłośnicy sportów. Najbardziej popularnym sportem niewątpliwie jest tutaj piłka nożna, ale również rugby i wywodzący się z Wysp (bardzo popularny w USA) golf.
  
==Przygotowania==
+
== Przygotowania ==
===Przewodniki===
+
=== Przewodniki ===
 
[[Plik:uk-map.png|thumb|upright=1.2|Mapa Wielkiej Brytanii]]
 
[[Plik:uk-map.png|thumb|upright=1.2|Mapa Wielkiej Brytanii]]
  
===Mapy===
+
=== Mapy ===
 
Mapy i atlasy Wielkiej Brytanii są ogólnodostępne w Polsce.
 
Mapy i atlasy Wielkiej Brytanii są ogólnodostępne w Polsce.
 
Na miejscu w niektórych ''charity shops'' można kupić tanio mapę danego miasta.
 
Na miejscu w niektórych ''charity shops'' można kupić tanio mapę danego miasta.
  
===Wybór czasu podróży===
+
=== Wybór czasu podróży ===
 +
=== Wizy ===
 +
Obywateli państw członków [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]], w tym [[Polska|Polski]] wizy nie obowiązują. Granicę przekracza się na podstawie ważnego paszportu lub dowodu osobistego. Uwaga! Od końca 2007 stare dowody osobiste (książeczkowe) straciły ważność.
  
===Wizy===
+
=== Przepisy celne ===
Obywateli państw członków [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]], w tym [[Polska|Polski]] wizy nie obowiązują. Granicę przekracza się na podstawie ważnego paszportu lub dowodu osobistego. Uwaga! Od końca 2007 stare dodowdy osobiste (książeczkowe) straciły ważność.
 
 
 
===Przepisy celne===
 
 
Nie ma ograniczeń w przywożeniu ani wywożeniu pieniędzy na terytorium Wielkiej Brytanii. Posiadanie większej kwoty pieniędzy na granicy musi być odpowiednio udokumentowane, np. wyciągiem z banku, ponieważ zachodzić może podejrzenie o „pranie brudnych pieniędzy”. W Wielkiej Brytanii przewożone towary uznaje się za przeznaczone do użytku osobistego, jeżeli nie przekraczają następujących ilości: 200 sztuk papierosów (nie ma limitu na inne produkty tytoniowe, jeżeli są przeznaczone do własnego użytku), 10 l alkoholi spirytusowych, 20 l wina ze zwiększoną zawartością alkoholu (porto, sherry), 90 l wina, 110 l piwa.
 
Nie ma ograniczeń w przywożeniu ani wywożeniu pieniędzy na terytorium Wielkiej Brytanii. Posiadanie większej kwoty pieniędzy na granicy musi być odpowiednio udokumentowane, np. wyciągiem z banku, ponieważ zachodzić może podejrzenie o „pranie brudnych pieniędzy”. W Wielkiej Brytanii przewożone towary uznaje się za przeznaczone do użytku osobistego, jeżeli nie przekraczają następujących ilości: 200 sztuk papierosów (nie ma limitu na inne produkty tytoniowe, jeżeli są przeznaczone do własnego użytku), 10 l alkoholi spirytusowych, 20 l wina ze zwiększoną zawartością alkoholu (porto, sherry), 90 l wina, 110 l piwa.
  
 
Zabrania się wwożenia m.in. narkotyków (kara do 24 lat pozbawienia wolności), materiałów o tematyce pornograficznej, podrobionych markowych wyrobów, pirackich nagrań. Obowiązuje bezwzględny zakaz przywożenia narzędzi niebezpiecznych (noże składane, kordziki, kastety, sprzęt do wschodnich sztuk walki itp.), których posiadanie w miejscu publicznym jest niedozwolone.
 
Zabrania się wwożenia m.in. narkotyków (kara do 24 lat pozbawienia wolności), materiałów o tematyce pornograficznej, podrobionych markowych wyrobów, pirackich nagrań. Obowiązuje bezwzględny zakaz przywożenia narzędzi niebezpiecznych (noże składane, kordziki, kastety, sprzęt do wschodnich sztuk walki itp.), których posiadanie w miejscu publicznym jest niedozwolone.
  
===Wymiana waluty===
+
=== Wymiana waluty ===
 
Walutę warto wymienić w Polsce przed wylotem do UK, gdyż lokalne kantory stosują dużo mniej atrakcyjne kursy wymiany niż polskie.
 
Walutę warto wymienić w Polsce przed wylotem do UK, gdyż lokalne kantory stosują dużo mniej atrakcyjne kursy wymiany niż polskie.
  
===Ubezpieczenia===
+
=== Ubezpieczenia ===
 +
=== Ekwipunek ===
  
===Ekwipunek===
+
== Dojazd ==
 
+
=== Samolotem ===
==Dojazd==
 
===Samolotem===
 
 
Można odlecieć w każdą stronę świata.
 
Można odlecieć w każdą stronę świata.
 
Dobra sieć połączeń miedzymiastowych.
 
Dobra sieć połączeń miedzymiastowych.
  
===Koleją===
+
=== Koleją ===
 
Drogie pociągi są wygodne.
 
Drogie pociągi są wygodne.
 
I szybkie.
 
I szybkie.
  
===Samochodem===
+
=== Samochodem ===
Można wynając samochód.
+
Można wynająć samochód.
  
===Autobusem===
+
=== Autobusem ===
 
National Express i Megabus serwują szybkie połączenia międzymiastowe. Im wcześniej zarezerwujesz tym taniej zapłacisz.
 
National Express i Megabus serwują szybkie połączenia międzymiastowe. Im wcześniej zarezerwujesz tym taniej zapłacisz.
 
Lokalne autobusy są drogie w stosunku do międzymiastowych.
 
Lokalne autobusy są drogie w stosunku do międzymiastowych.
  
===Statkiem===
+
=== Statkiem ===
 
* [[Dover]] – [[Calais]] we [[Francja|Francji]]
 
* [[Dover]] – [[Calais]] we [[Francja|Francji]]
  
Linia 96: Linia 91:
 
* [[Harwich]] do [[Hoek van Holland]], [[Hamburg]]
 
* [[Harwich]] do [[Hoek van Holland]], [[Hamburg]]
  
==Przejścia graniczne==
+
== Przejścia graniczne ==
 
* [[Dover]] największy port graniczny
 
* [[Dover]] największy port graniczny
  
==Regiony==
+
== Regiony ==
 
* [[Highlands]]
 
* [[Highlands]]
 
* [[Kornwalia]]
 
* [[Kornwalia]]
  
===Tertyoria zależne i kolonie===
+
=== Tertyoria zależne i kolonie ===
 
* [[Wyspy Pitcairn]]
 
* [[Wyspy Pitcairn]]
  
==Miasta==
+
== Miasta ==
*[[Londyn]] – stolica
+
* [[Londyn]] – stolica
*[[Belfast]] – stolica [[Irlandia Północna|Irlandii Północnej]]
+
* [[Belfast]] – stolica [[Irlandia Północna|Irlandii Północnej]]
*[[Birmingham (Anglia)|Birmingham]]
+
* [[Birmingham (Anglia)|Birmingham]]
*[[Blackpool]]
+
* [[Blackpool]]
*[[Brighton]]
+
* [[Brighton]]
*[[Bristol]]
+
* [[Bristol]]
*[[Cardiff]] – stolica [[Walia|Walii]]
+
* [[Cardiff]] – stolica [[Walia|Walii]]
*[[Edynburg]] – stolica [[Szkocja|Szkocji]]
+
* [[Edynburg]] – stolica [[Szkocja|Szkocji]]
*[[Exeter]]
+
* [[Exeter]]
*[[Glasgow]] – największe miasto [[Szkocja|Szkocji]]  
+
* [[Glasgow]] – największe miasto [[Szkocja|Szkocji]]  
*[[Leicester]]
+
* [[Leicester]]
*[[Liverpool]]
+
* [[Liverpool]]
*[[Manchester]]
+
* [[Manchester]]
*[[Middlesbrough]]
+
* [[Middlesbrough]]
*[[Newcastle upon Tyne|Newcastle]]
+
* [[Newcastle upon Tyne|Newcastle]]
*[[Sheffield]]
+
* [[Sheffield]]
*[[Southend-on-Sea]]
+
* [[Southend-on-Sea]]
*[[Swindon]]
+
* [[Swindon]]
*[[Walsall]]
+
* [[Walsall]]
*[[York]]
+
* [[York]]
  
==Ciekawe miejsca==
+
== Ciekawe miejsca ==
 
* [[Big Ben]]
 
* [[Big Ben]]
*[[Cerne Abbas]] – duży gigant
+
* [[Cerne Abbas]] – duży gigant
 
* [[Harrods]]
 
* [[Harrods]]
 
* [[Londyńskie Zoo]]
 
* [[Londyńskie Zoo]]
Linia 136: Linia 131:
 
* [[Wembley]]
 
* [[Wembley]]
  
==Komunikacja==
+
== Komunikacja ==
 
Dobra.  
 
Dobra.  
 
W niedziele nie zawsze kursują autobusy pomiędzy angielskimi wioskami.
 
W niedziele nie zawsze kursują autobusy pomiędzy angielskimi wioskami.
  
==Wyjazd==
+
== Wyjazd ==
 
Osoby spoza Unii Europejskiej mogą ubiegać się o zwrot podatku.
 
Osoby spoza Unii Europejskiej mogą ubiegać się o zwrot podatku.
  
==Język==
+
== Język ==
 
Generalnie to język angielski, ale wszędzie można spotkać ludzi z całego świata rozmawiających w języku narodowym w którym się urodzili. Chiński, panjabi i inne można spotkać na obszarze UK.  
 
Generalnie to język angielski, ale wszędzie można spotkać ludzi z całego świata rozmawiających w języku narodowym w którym się urodzili. Chiński, panjabi i inne można spotkać na obszarze UK.  
  
 
+
== Zakupy ==
==Zakupy==
 
 
Można czasami znaleźć dobrą przecenę markowych ciuchów.
 
Można czasami znaleźć dobrą przecenę markowych ciuchów.
 
Wirtualne aukcje na wzór polskiego Allegro, jak eBay cieszą się powodzeniem.
 
Wirtualne aukcje na wzór polskiego Allegro, jak eBay cieszą się powodzeniem.
  
==Gastronomia==
+
== Gastronomia ==
 
Tradycyjne brytyjskie jedzenie w stylu jajka, boczek i fasolka jest nadal przez niektórych nadal uprawiana, aczkolwiek wpływ egzotycznych potraw na gastronomię brytyjską jest ogromny. Trudno odróżnić czy kari jest nie mniej brytyjskie niż ''fish and chips''.
 
Tradycyjne brytyjskie jedzenie w stylu jajka, boczek i fasolka jest nadal przez niektórych nadal uprawiana, aczkolwiek wpływ egzotycznych potraw na gastronomię brytyjską jest ogromny. Trudno odróżnić czy kari jest nie mniej brytyjskie niż ''fish and chips''.
  
==Nauka==
+
== Nauka ==
 
Brytyjska edukacja jest dobrą metodą poznania brytyjskiej kultury. Wiele ludzi z całego świata studiuje na uczelniach zdobywając wiedzę.
 
Brytyjska edukacja jest dobrą metodą poznania brytyjskiej kultury. Wiele ludzi z całego świata studiuje na uczelniach zdobywając wiedzę.
  
 
W niektórych przedszkolach i szkołach w Szkocji drugim językiem komunikowania jest szkocki galicki.  
 
W niektórych przedszkolach i szkołach w Szkocji drugim językiem komunikowania jest szkocki galicki.  
  
===Język angielski===
+
=== Język angielski ===
 
Nauka języka angielskiego jest dostępna w każdym mieście, najlepiej wybierać szkoły akredytowane przez [http://www.britishcouncil.org/accreditation.htm British Council]
 
Nauka języka angielskiego jest dostępna w każdym mieście, najlepiej wybierać szkoły akredytowane przez [http://www.britishcouncil.org/accreditation.htm British Council]
  
Jedzenie w Wielkiej Brytanii dzieli się na 3 posiłki. Pierwszy z nich to śniadanie (Breakfast). W dzisiejszych czasach są to głównie płatki śniadaniowe i sok, lecz tradycyjny brytyjski posiłek składa się z: jajek, bekonu, pomidorów, kiełbasy i prażonego chleba. Drugim posiłkiem jest lunch, na który zwykle Brytyjczycy jedzą kanapki. Obiad w Wielkiej Brytanii odbywa się dosyć późno, bo ok. godziny 18-19. Zazwyczaj są to ryba (fish) lub pieczona wołowina (roast beef) z frytkami (fries). Tradycją jest jedzenie w niedzielę tzw. Roast dinner, w którego skład wchodzi: pieczone mięso, pieczone ziemniaki, Yorkshire Pudding i warzywa. Brytyjczycy są amatorami piwa, które nazywają „Pinty”.
+
Jedzenie w Wielkiej Brytanii dzieli się na 3 posiłki. Pierwszy z nich to śniadanie (''Breakfast''). W dzisiejszych czasach są to głównie płatki śniadaniowe i sok, lecz tradycyjny brytyjski posiłek składa się z: jajek, bekonu, pomidorów, kiełbasy i prażonego chleba. Drugim posiłkiem jest lunch, na który zwykle Brytyjczycy jedzą kanapki. Obiad w Wielkiej Brytanii odbywa się dosyć późno, bo ok. godziny 18-19. Zazwyczaj są to ryba (''fish'') lub pieczona wołowina (''roast beef'') z frytkami (''fries''). Tradycją jest jedzenie w niedzielę tzw. Roast dinner, w którego skład wchodzi: pieczone mięso, pieczone ziemniaki, Yorkshire Pudding i warzywa. Brytyjczycy są amatorami piwa, które nazywają „Pinty”.
 
Tradycja mówi, iż o godzinie 17 brytyjskiego czasu odbywa się Tea Time, czyli tzw. picie herbaty. Przeciętny mieszkaniec tego kraju pije około 8 filiżanek herbaty dziennie.
 
Tradycja mówi, iż o godzinie 17 brytyjskiego czasu odbywa się Tea Time, czyli tzw. picie herbaty. Przeciętny mieszkaniec tego kraju pije około 8 filiżanek herbaty dziennie.
  
==Praca==
+
== Praca ==
 
Od momentu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej Polacy mogą bez żadnych ograniczeń podejmować pracę na terenie Zjednoczonego Królestwa. Aby jednak swobodnie poruszać się po lokalnym rynku pracy, należy spełnić kilka podstawowych warunków:
 
Od momentu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej Polacy mogą bez żadnych ograniczeń podejmować pracę na terenie Zjednoczonego Królestwa. Aby jednak swobodnie poruszać się po lokalnym rynku pracy, należy spełnić kilka podstawowych warunków:
  
* Zanim rozpoczniemy pracę lub tuż po jej znalezieniu należy wyrobić sobie numer ubezpieczenia (''National Insurance number'') – aby go otrzymać należy zadzwonić pod numer 0845 600 0643 (w godzinach 8–18 od poniedziałku do piątku) – w zależności, czy pracę już mamy, czy jej szukamy, operator umówi spotkanie w jednym z punktów '''JobCentre Plus''' [http://www.jobcentreplus.gov.uk/] (odpowiednik polskiego Urzędu Pracy) i poda listę niezbędnych dokumentów, które trzeba przynieść na spotkanie. Na spotkanie można udać się ze znajomym w roli pomocnika/tłumacza, można również poprosić o spotkanie z konsultantem mówiącym po polsku, na spotkanie może umówić pracodawca lub znajomy. '''Ważne''': wiele firm i instytucji nie zatrudni pracownika nie posiadającego numeru '''NIN''', wikitravel ostrzega również przed podawaniem swoje daty urodzenia jako tymczasowego numeru '''NIN''' – pracodawcy wystarczy list z potwierdzeniem umówienia spotkania w JobCentre Plus.
+
* Zanim rozpoczniemy pracę lub tuż po jej znalezieniu należy wyrobić sobie numer ubezpieczenia (''National Insurance number'') – aby go otrzymać należy zadzwonić pod numer 0845 600 0643 (w godzinach 8–18 od poniedziałku do piątku) – w zależności, czy pracę już mamy, czy jej szukamy, operator umówi spotkanie w jednym z punktów '''JobCentre Plus''' [http://www.jobcentreplus.gov.uk/] (odpowiednik polskiego Urzędu Pracy) i poda listę niezbędnych dokumentów, które trzeba przynieść na spotkanie. Na spotkanie można udać się ze znajomym w roli pomocnika/tłumacza, można również poprosić o spotkanie z konsultantem mówiącym po polsku, na spotkanie może umówić pracodawca lub znajomy. '''Ważne''': wiele firm i instytucji nie zatrudni pracownika nie posiadającego numeru '''NIN''', ostrzegamy również przed podawaniem swojej daty urodzenia jako tymczasowego numeru '''NIN''' – pracodawcy wystarczy list z potwierdzeniem umówienia spotkania w JobCentre Plus.
  
* Po rozpoczęciu pracy niezwłocznie należy zarejestrować się w '''Worker Registration Scheme''' (Rejestr pracowników) [http://www.ukba.homeoffice.gov.uk/workingintheuk/eea/wrs/workers/] - aktualnie opłata wynosi £90, uiszcza ją zwykle pracownik (w niektórych przypadkach pracodawca). Po wysłaniu pocztą wniosku, odesłany zostanie certyfikat, którego kopię należy przekazać pracodawcy. W ciągu następnych 12 m-cy każdą zmianę pracy należy zgłosić (bez opłaty), a po 12 m-cach nieprzerwanej pracy można ubiegać się o ''residence permit'' (bezpłatne). Po pięciu latach statusu rezydenta można wystąpić z wnioskiem o naturalizację, a po pozytywnym zdaniu egzaminu ze znajomości zwyczajów i historii Wielkiej Brytanii można otrzymać obywatelstwo brytyjskie. Od kwietnia 2011 rejestracja w WRS nie jest juz obowiazkowa dla obywateli następujących krajów: Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Słowacji, Słowenii, Węgier; jednak nie kazdy pracodawca jest tego świadomy.
+
* Po rozpoczęciu pracy niezwłocznie należy zarejestrować się w '''Worker Registration Scheme''' (Rejestr pracowników) [http://www.ukba.homeoffice.gov.uk/workingintheuk/eea/wrs/workers/] - aktualnie opłata wynosi £90, uiszcza ją zwykle pracownik (w niektórych przypadkach pracodawca). Po wysłaniu pocztą wniosku, odesłany zostanie certyfikat, którego kopię należy przekazać pracodawcy. W ciągu następnych 12 m-cy każdą zmianę pracy należy zgłosić (bez opłaty), a po 12 m-cach nieprzerwanej pracy można ubiegać się o ''residence permit'' (bezpłatne). Po pięciu latach statusu rezydenta można wystąpić z wnioskiem o naturalizację, a po pozytywnym zdaniu egzaminu ze znajomości zwyczajów i historii Wielkiej Brytanii można otrzymać obywatelstwo brytyjskie. Od kwietnia 2011 rejestracja w WRS nie jest już obowiązkowa dla obywateli następujących krajów: Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Słowacji, Słowenii, Węgier; jednak nie każdy pracodawca jest tego świadomy.
  
 
* Warto mieć ze sobą kopie dyplomów (magister, licencjat), czy certyfikatów, przetłumaczonych na język angielski (tłumaczenie przysięgłe nie jest konieczne) – to może pomóc znaleźć pracę w niektórych zawodach. Należy jednak pamiętać, iż dla brytyjskiego pracodawcy kluczowym elementem jest doświadczenie – dobrze jest mieć kilka listów referencyjnych z danymi kontaktowymi do referentów.
 
* Warto mieć ze sobą kopie dyplomów (magister, licencjat), czy certyfikatów, przetłumaczonych na język angielski (tłumaczenie przysięgłe nie jest konieczne) – to może pomóc znaleźć pracę w niektórych zawodach. Należy jednak pamiętać, iż dla brytyjskiego pracodawcy kluczowym elementem jest doświadczenie – dobrze jest mieć kilka listów referencyjnych z danymi kontaktowymi do referentów.
Linia 203: Linia 197:
 
Nie obrażając nikogo, wiele osób z tzw. młodej emigracji, wracając do Polski przedstawia Wielką Brytanię jako miejsce łatwego i szybkiego zarobku. O ile przy odrobinie szczęścia rzeczywiście można dość szybko awansować z pomocnika kelnera do asystenta managera w restauracji, czy zarabiać £100 napiwków dziennie, to rzeczywistość nie jest niestety taka różowa. Pracując 30 godzin tygodniowo za najniższą stawkę bez napiwków można zarobić niecałe £800 funtów miesięcznie – po odjęciu kosztów mieszkania, dojazdu do pracy i wyżywienia może niewiele zostać w kieszeni.
 
Nie obrażając nikogo, wiele osób z tzw. młodej emigracji, wracając do Polski przedstawia Wielką Brytanię jako miejsce łatwego i szybkiego zarobku. O ile przy odrobinie szczęścia rzeczywiście można dość szybko awansować z pomocnika kelnera do asystenta managera w restauracji, czy zarabiać £100 napiwków dziennie, to rzeczywistość nie jest niestety taka różowa. Pracując 30 godzin tygodniowo za najniższą stawkę bez napiwków można zarobić niecałe £800 funtów miesięcznie – po odjęciu kosztów mieszkania, dojazdu do pracy i wyżywienia może niewiele zostać w kieszeni.
  
==Bezpieczeństwo==
+
== Bezpieczeństwo ==
 
Wielka Brytania jest stosunkowo bezpieczna, duże miasta są niebezpieczniejsze niż tereny wiejskie. Wprowadza się zakaz noszenia scyzoryków.  
 
Wielka Brytania jest stosunkowo bezpieczna, duże miasta są niebezpieczniejsze niż tereny wiejskie. Wprowadza się zakaz noszenia scyzoryków.  
  
==Zdrowie==
+
== Zdrowie ==
 
Obywatele państw [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]] leczeni są na zasadach wzajemności. Oznacza to że przyjezdnym, nawet turystom, przysługuję te same prawa i obowiązki, co obywatelowi Wielkiej Brytanii. Podstawą uzyskania pomocy jest karta [[Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego|EKUZ]].
 
Obywatele państw [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]] leczeni są na zasadach wzajemności. Oznacza to że przyjezdnym, nawet turystom, przysługuję te same prawa i obowiązki, co obywatelowi Wielkiej Brytanii. Podstawą uzyskania pomocy jest karta [[Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego|EKUZ]].
  
Dostęp do lekarzy, stomatologów i placówek państwowej służby zdrowia jest utrudniony. Poza naprawde nagłymi przypadkami terminy moga być wielomiesięczne.   
+
Dostęp do lekarzy, stomatologów i placówek państwowej służby zdrowia jest utrudniony. Poza naprawdę nagłymi przypadkami terminy mogą być wielomiesięczne.   
  
*'''Porada lekarska:''' częściowo odpłatna, stomatolog – opłata wynosi 80% kosztów leczenia.
+
* '''Porada lekarska:''' częściowo odpłatna, stomatolog – opłata wynosi 80% kosztów leczenia.
  
*'''Leki:'''  bezpłatne dla młodzieży i seniorów powyżej 60 roku życia.
+
* '''Leki:'''  bezpłatne dla młodzieży i seniorów powyżej 60 roku życia.
  
*'''Pogotowie''': koszt – brak danych, tel. nr 999 lub 112.   
+
* '''Pogotowie''': koszt – brak danych, tel. nr 999 lub 112.   
  
*'''Szpital''': brak danych.
+
* '''Szpital''': brak danych.
  
W przypadku Wielkiej Brytanii ''Wikitravel'' rekomenduje korzystanie z prywatnej służby zdrowia. W tym przypadku niezbędne jest posiadanie odrębnego, prywatnego, ubezpieczenia kosztów leczenia, w tym transportu do Polski. Przy zawieraniu ubezpieczenia należy wybrać firmę która nie wymaga od nas wyłożenia gotówki i jej zwrotu po powrocie do kraju, gdyż możemy nie dysponować taka kwotą. Należy też koniecznie się upewnić czy bezgotówkowa forma rozliczeń będzie honorowana w Wielkiej Brytanii.
+
W przypadku Wielkiej Brytanii rekomendowane jest korzystanie z prywatnej służby zdrowia. W tym przypadku niezbędne jest posiadanie odrębnego, prywatnego, ubezpieczenia kosztów leczenia, w tym transportu do Polski. Przy zawieraniu ubezpieczenia należy wybrać firmę która nie wymaga od nas wyłożenia gotówki i jej zwrotu po powrocie do kraju, gdyż możemy nie dysponować taka kwotą. Należy też koniecznie się upewnić czy bezgotówkowa forma rozliczeń będzie honorowana w Wielkiej Brytanii.
  
==Kontakt==
+
== Kontakt ==
===Telefon===
+
=== Telefon ===
 
W niektórych miejscach są nadal stare wersje okrągłych budek telefonicznych na monety. Nowsze, często czerwone, są wyposażone w możliwość sprawdzenia internetu.
 
W niektórych miejscach są nadal stare wersje okrągłych budek telefonicznych na monety. Nowsze, często czerwone, są wyposażone w możliwość sprawdzenia internetu.
  
 
Kod kierunkowy do Zjednoczonego Królestwa to 0044  
 
Kod kierunkowy do Zjednoczonego Królestwa to 0044  
  
===Internet===
+
=== Internet ===
Kafejki internetowe można znaleźć w każdym miescie. Na terenach wiejskich, gdzie nie znajduje się kafejka internetowa, biblioteka może okazać się dobrym miejscem do sprawdzenia szybko informacji.  
+
Kafejki internetowe można znaleźć w każdym mieście. Na terenach wiejskich, gdzie nie znajduje się kafejka internetowa, biblioteka może okazać się dobrym miejscem do sprawdzenia szybko informacji.  
Ceny wahają się w sostunku do miejsca.
+
Ceny wahają się w stosunku do miejsca.
  
===Poczta===
+
=== Poczta ===
 
Poczta jest w każdym miejscu, nawet na dalekich końcach Szkocji. Mierzenie ceny listu jest nie tylko za pomocą wagi jak również i rozmiaru koperty czy paczki.
 
Poczta jest w każdym miejscu, nawet na dalekich końcach Szkocji. Mierzenie ceny listu jest nie tylko za pomocą wagi jak również i rozmiaru koperty czy paczki.
  
==Informacje turystyczne==
+
== Informacje turystyczne ==
 
Informacja turystyczna jest w każdym większym ośrodku turystycznym. Oferując wachlarz usług zaczynając od rezerwowania miejsc skończywszy na wskazywaniu na mapie, gdzie jest ulica.  
 
Informacja turystyczna jest w każdym większym ośrodku turystycznym. Oferując wachlarz usług zaczynając od rezerwowania miejsc skończywszy na wskazywaniu na mapie, gdzie jest ulica.  
  
==Przedstawicielstwa dyplomatyczne==
+
== Przedstawicielstwa dyplomatyczne ==
===Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Wielkiej Brytanii===
+
=== Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Wielkiej Brytanii ===
 
  '''Ambasada RP w Londynie'''
 
  '''Ambasada RP w Londynie'''
 
  47 Portland Place, London W1B 1JH
 
  47 Portland Place, London W1B 1JH
Linia 287: Linia 281:
 
  Faks: (+44) 1534 504701
 
  Faks: (+44) 1534 504701
  
===Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Polsce===
+
=== Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Polsce ===
 
  '''Ambasada Wielkiej Brytanii'''
 
  '''Ambasada Wielkiej Brytanii'''
 
  al. Róż 1, 00–556 Warszawa
 
  al. Róż 1, 00–556 Warszawa
Linia 299: Linia 293:
  
 
  http://www.britishembassy.pl/
 
  http://www.britishembassy.pl/
 
  
 
{{szablon}}
 
{{szablon}}
 
{{JestW|Europa_Zachodnia}}
 
{{JestW|Europa_Zachodnia}}
  
<!--[[nl:Verenigd Koninkrijk]]-->
 
 
[[WikiPedia:Wielka Brytania]]
 
[[WikiPedia:Wielka Brytania]]
[[Dmoz:Europa/Wielka_Brytania/]]
+
[[Dmoz:Europa/Wielka Brytania/]]
 +
 
 +
[[Kategoria:Wielka Brytania| ]]
 +
 
 
[[wmc:Category:United Kingdom]]
 
[[wmc:Category:United Kingdom]]
 
+
[[wts:Category:United Kingdom]]
 
[[ar:المملكة المتحدة]]
 
[[ar:المملكة المتحدة]]
 
[[ca:Regne Unit]]
 
[[ca:Regne Unit]]
 
[[de:Vereinigtes Königreich]]
 
[[de:Vereinigtes Königreich]]
 
[[en:United Kingdom]]
 
[[en:United Kingdom]]
 +
[[es:Reino Unido]]
 
[[eo:Britio]]
 
[[eo:Britio]]
[[es:Reino Unido]]
 
[[fi:Iso-Britannia]]
 
 
[[fr:Royaume-Uni]]
 
[[fr:Royaume-Uni]]
 +
[[it:Regno Unito]]
 
[[hu:Egyesült Királyság]]
 
[[hu:Egyesült Királyság]]
[[it:Regno Unito]]
 
 
[[ja:イギリス]]
 
[[ja:イギリス]]
 
[[pt:Reino Unido]]
 
[[pt:Reino Unido]]
 
[[ro:Regatul Unit]]
 
[[ro:Regatul Unit]]
 
[[ru:Великобритания]]
 
[[ru:Великобритания]]
 +
[[fi:Iso-Britannia]]
 
[[sv:Storbritannien]]
 
[[sv:Storbritannien]]
[[wts:Category:United Kingdom]]
 

Wersja z 17:37, 26 paź 2012

Wielka Brytania
Flaga państwowa
Lokalizacja
Stolica Londyn
Ustrój polityczny monarchia parlamentarna
Waluta funt szterling (GBP)
Strefa czasowa UTC +0 – zima
UTC +1 – lato
Powierzchnia 244 820 km²
Liczba ludności 60 441 457
Język urzędowy angielski
Religia anglikanizm, katolicyzm
Kod telefoniczny +44
Napięcie elektryczne 220V (inna wtyczka niż w Europie)
Kod samochodowy GB
Ruch samochodowy lewostronny
Domena internetowa .uk

W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja, położone na wyspie Wielka Brytania, wraz z Irlandią Północną, leżącą w północnej części wyspy Irlandia tworzą Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom). Wyspy Guernsey, Jersey oraz Wyspa Man nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa, choć są od niego zależne.

Charakterystyka

Geografia

Fauna i flora

Klimat

Wielka Brytania charakteryzuje się łagodnym klimatem, na którego wpływ mają wilgotne masy powietrza napływające znad Oceanu Atlantyckiego, które powodują częste występowanie opadów deszczu.

Historia

Kultura i sztuka

Polityka

Gospodarka

Wielka Brytania, wiodące centrum finansowe i handlowe, jest jednym z pięciu krajów Europy Zachodniej o PKB przekraczającym bilion dolarów. W ostatnich dwudziestu latach rząd znacznie zmniejszył własność publiczną i powstrzymał wzrost nakładów na opiekę społeczną. Intensywne, wysoko zmechanizowane i wydajne jak na standardy europejskie, rolnictwo produkuje 60% potrzebnej żywności, zatrudniając poniżej 2% zawodowo czynnych. Wielka Brytania posiada duże zasoby węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego; produkcja energii pierwotnej przynosi 10% PKB (jeden z największych wskaźników spośród krajów uprzemysłowionych). Zdecydowanie najważniejszym sektorem gospodarki są usługi, a zwłaszcza bankowość, ubezpieczenia i usługi dla biznesu, na znaczeniu traci natomiast przemysł.

Społeczeństwo

Obecnie społeczeństwo brytyjskie to wielonarodowa mieszanka, etniczna, religijna i kulturowa. Większość mieszkańców stanowią Anglicy, Walijczycy, Szkoci i Irlandczycy jednak jest bardzo dużo tutaj Żydów, Hindusów, Pakistańczyków, mieszkańców Hongkongu, Afrykańczyków oraz coraz więcej narodów słowiańskich, w tym Polaków. Prawie 4/5 ludności Wielkiej Brytanii zamieszkuje miasta, gdzie znajdują oni zatrudnienie w wszelkiego rodzaju usługach i przemyśle.

Zwyczaje

Wielka Brytania to bardzo nowoczesny kraj ale zarazem kochający i bardzo przywiązany do tradycji. Najlepszym dowodem na to jest bardzo duże przywiązanie Brytyjczyków do rodziny królewskiej, która po mimo wielu skandalów nadal jest tu wielce szanowana. Brytyjczycy to także miłośnicy sportów. Najbardziej popularnym sportem niewątpliwie jest tutaj piłka nożna, ale również rugby i wywodzący się z Wysp (bardzo popularny w USA) golf.

Przygotowania

Przewodniki

Mapa Wielkiej Brytanii

Mapy

Mapy i atlasy Wielkiej Brytanii są ogólnodostępne w Polsce. Na miejscu w niektórych charity shops można kupić tanio mapę danego miasta.

Wybór czasu podróży

Wizy

Obywateli państw członków Unii Europejskiej, w tym Polski wizy nie obowiązują. Granicę przekracza się na podstawie ważnego paszportu lub dowodu osobistego. Uwaga! Od końca 2007 stare dowody osobiste (książeczkowe) straciły ważność.

Przepisy celne

Nie ma ograniczeń w przywożeniu ani wywożeniu pieniędzy na terytorium Wielkiej Brytanii. Posiadanie większej kwoty pieniędzy na granicy musi być odpowiednio udokumentowane, np. wyciągiem z banku, ponieważ zachodzić może podejrzenie o „pranie brudnych pieniędzy”. W Wielkiej Brytanii przewożone towary uznaje się za przeznaczone do użytku osobistego, jeżeli nie przekraczają następujących ilości: 200 sztuk papierosów (nie ma limitu na inne produkty tytoniowe, jeżeli są przeznaczone do własnego użytku), 10 l alkoholi spirytusowych, 20 l wina ze zwiększoną zawartością alkoholu (porto, sherry), 90 l wina, 110 l piwa.

Zabrania się wwożenia m.in. narkotyków (kara do 24 lat pozbawienia wolności), materiałów o tematyce pornograficznej, podrobionych markowych wyrobów, pirackich nagrań. Obowiązuje bezwzględny zakaz przywożenia narzędzi niebezpiecznych (noże składane, kordziki, kastety, sprzęt do wschodnich sztuk walki itp.), których posiadanie w miejscu publicznym jest niedozwolone.

Wymiana waluty

Walutę warto wymienić w Polsce przed wylotem do UK, gdyż lokalne kantory stosują dużo mniej atrakcyjne kursy wymiany niż polskie.

Ubezpieczenia

Ekwipunek

Dojazd

Samolotem

Można odlecieć w każdą stronę świata. Dobra sieć połączeń miedzymiastowych.

Koleją

Drogie pociągi są wygodne. I szybkie.

Samochodem

Można wynająć samochód.

Autobusem

National Express i Megabus serwują szybkie połączenia międzymiastowe. Im wcześniej zarezerwujesz tym taniej zapłacisz. Lokalne autobusy są drogie w stosunku do międzymiastowych.

Statkiem

Przejścia graniczne

  • Dover największy port graniczny

Regiony

Tertyoria zależne i kolonie

Miasta

Ciekawe miejsca

Komunikacja

Dobra. W niedziele nie zawsze kursują autobusy pomiędzy angielskimi wioskami.

Wyjazd

Osoby spoza Unii Europejskiej mogą ubiegać się o zwrot podatku.

Język

Generalnie to język angielski, ale wszędzie można spotkać ludzi z całego świata rozmawiających w języku narodowym w którym się urodzili. Chiński, panjabi i inne można spotkać na obszarze UK.

Zakupy

Można czasami znaleźć dobrą przecenę markowych ciuchów. Wirtualne aukcje na wzór polskiego Allegro, jak eBay cieszą się powodzeniem.

Gastronomia

Tradycyjne brytyjskie jedzenie w stylu jajka, boczek i fasolka jest nadal przez niektórych nadal uprawiana, aczkolwiek wpływ egzotycznych potraw na gastronomię brytyjską jest ogromny. Trudno odróżnić czy kari jest nie mniej brytyjskie niż fish and chips.

Nauka

Brytyjska edukacja jest dobrą metodą poznania brytyjskiej kultury. Wiele ludzi z całego świata studiuje na uczelniach zdobywając wiedzę.

W niektórych przedszkolach i szkołach w Szkocji drugim językiem komunikowania jest szkocki galicki.

Język angielski

Nauka języka angielskiego jest dostępna w każdym mieście, najlepiej wybierać szkoły akredytowane przez British Council

Jedzenie w Wielkiej Brytanii dzieli się na 3 posiłki. Pierwszy z nich to śniadanie (Breakfast). W dzisiejszych czasach są to głównie płatki śniadaniowe i sok, lecz tradycyjny brytyjski posiłek składa się z: jajek, bekonu, pomidorów, kiełbasy i prażonego chleba. Drugim posiłkiem jest lunch, na który zwykle Brytyjczycy jedzą kanapki. Obiad w Wielkiej Brytanii odbywa się dosyć późno, bo ok. godziny 18-19. Zazwyczaj są to ryba (fish) lub pieczona wołowina (roast beef) z frytkami (fries). Tradycją jest jedzenie w niedzielę tzw. Roast dinner, w którego skład wchodzi: pieczone mięso, pieczone ziemniaki, Yorkshire Pudding i warzywa. Brytyjczycy są amatorami piwa, które nazywają „Pinty”. Tradycja mówi, iż o godzinie 17 brytyjskiego czasu odbywa się Tea Time, czyli tzw. picie herbaty. Przeciętny mieszkaniec tego kraju pije około 8 filiżanek herbaty dziennie.

Praca

Od momentu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej Polacy mogą bez żadnych ograniczeń podejmować pracę na terenie Zjednoczonego Królestwa. Aby jednak swobodnie poruszać się po lokalnym rynku pracy, należy spełnić kilka podstawowych warunków:

  • Zanim rozpoczniemy pracę lub tuż po jej znalezieniu należy wyrobić sobie numer ubezpieczenia (National Insurance number) – aby go otrzymać należy zadzwonić pod numer 0845 600 0643 (w godzinach 8–18 od poniedziałku do piątku) – w zależności, czy pracę już mamy, czy jej szukamy, operator umówi spotkanie w jednym z punktów JobCentre Plus [1] (odpowiednik polskiego Urzędu Pracy) i poda listę niezbędnych dokumentów, które trzeba przynieść na spotkanie. Na spotkanie można udać się ze znajomym w roli pomocnika/tłumacza, można również poprosić o spotkanie z konsultantem mówiącym po polsku, na spotkanie może umówić pracodawca lub znajomy. Ważne: wiele firm i instytucji nie zatrudni pracownika nie posiadającego numeru NIN, ostrzegamy również przed podawaniem swojej daty urodzenia jako tymczasowego numeru NIN – pracodawcy wystarczy list z potwierdzeniem umówienia spotkania w JobCentre Plus.
  • Po rozpoczęciu pracy niezwłocznie należy zarejestrować się w Worker Registration Scheme (Rejestr pracowników) [2] - aktualnie opłata wynosi £90, uiszcza ją zwykle pracownik (w niektórych przypadkach pracodawca). Po wysłaniu pocztą wniosku, odesłany zostanie certyfikat, którego kopię należy przekazać pracodawcy. W ciągu następnych 12 m-cy każdą zmianę pracy należy zgłosić (bez opłaty), a po 12 m-cach nieprzerwanej pracy można ubiegać się o residence permit (bezpłatne). Po pięciu latach statusu rezydenta można wystąpić z wnioskiem o naturalizację, a po pozytywnym zdaniu egzaminu ze znajomości zwyczajów i historii Wielkiej Brytanii można otrzymać obywatelstwo brytyjskie. Od kwietnia 2011 rejestracja w WRS nie jest już obowiązkowa dla obywateli następujących krajów: Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Słowacji, Słowenii, Węgier; jednak nie każdy pracodawca jest tego świadomy.
  • Warto mieć ze sobą kopie dyplomów (magister, licencjat), czy certyfikatów, przetłumaczonych na język angielski (tłumaczenie przysięgłe nie jest konieczne) – to może pomóc znaleźć pracę w niektórych zawodach. Należy jednak pamiętać, iż dla brytyjskiego pracodawcy kluczowym elementem jest doświadczenie – dobrze jest mieć kilka listów referencyjnych z danymi kontaktowymi do referentów.
  • Po przepracowaniu 6 m-cy Polacy nabywają tych samych praw do zasiłków itp, co Brytyjczycy. Wyjątkiem są zasiłki dziecięce (child benefit) oraz pomoc podatkowa (tax credit), o które można ubiegać się od razu po otrzymaniu numeru ubezpieczenia.
  • Polacy powracający do Polski i poszukujące w Polsce pracy nie mogą ubiegać się o zasiłek dla bezrobotnych w Polsce. Zgodnie z prawem Unii Europejskiej należy im się zasiłek bezrobotny z kraju, w którym ostatnio pracowali – czyli z Wielkiej Brytanii. Polskie Urzędy Pracy są przygotowane i wiedzą jak pomóc otrzymać zasiłek osobom powracającym do kraju.

Minimalna stawka godzinowa

Warto wiedzieć, iż w Wielkiej Brytanii obowiązuje tzw. National Minimum Wage [3] - aktualnie (wrzesień 2011) wynosi ona £5.93 brutto za godzinę pracy dla osób 21 letnich i starszych. Generalnie jest to niezgodne z prawem UK, by zatrudnić kogokolwiek za stawkę niższą niż NMW, jednak niektórzy pracodawcy znaleźli sposób, aby to obejść – w restauracjach często oferują pracownikom stawki niższe niż NMW i tłumaczą, iż uznaniowe napiwki otrzymane od klientów uzupełniają kwoty brakujące do NMW. Trwa zmiana legislacyjna, która będzie zapobiegać tego typu praktykom.

Urlopy i dni wolne

Jeśli kontrakt nie stanowi inaczej, pracownikowi należy się 28 dni płatnego urlopu w ciągu roku kalendarzowego – niektóre firmy rozliczają rok od kwietnia do marca (zgodnie z rokiem podatkowym), inne rozliczają urlop “tradycyjnie” od stycznia do grudnia. Ważne: definicja dni wolnych obejmuje również dni ustawowo wolne od pracy, których w UK jest 8 w ciągu roku (1 stycznia, Good Friday (Wielki Piątek), Easter Monday (Poniedziałek Wielkanocny), Early Spring Bank Holiday (pierwszy poniedziałek maja), Late Spring Bank Holiday (ostatni poniedziałek maja), Summer Bank Holiday (ostatni poniedziałek sierpnia), Christmas (Boże Narodzenia, 25 grudnia) oraz Boxing Day (26 grudnia). Reguła ta nie dotyczy osób pracujących w systemie zmianowym ciągłym (czyli niektóre fabryki, restauracje, puby itp.) – w takim wypadku pracownik może wykorzystać wszystkie wolne dni w dowolnym terminie.

Chorobowe

Brytyjczycy mają dość liberalne podejście do “chorobowego” – panuje zasada – jeśli jesteś chory, nie zarażaj innych. Chorobę należy najszybciej jak się da zgłosić swojemu managerowi / przełożonemu – nie obecność w pracy do 3 dni nie musi być usprawiedliwiona zwolnieniem lekarskim, ale w większości wypadków nie będzie też zapłacone (czyli chorujesz, nie zarabiasz). Jeśli choroba trwa dłużej niż 3 dni lub przewidujemy, iż potrwa dłużej niż 3 dni – należy umówić się na wizytę u GP (lekarz pierwszego kontaktu) – lekarz oceni stan chorobowy i jeśli będzie to potrzebne, wypisze zwolnienie (list). Zwolnienie lekarskie jest płatne, ok £80 tygodniowo (o ile nie mamy innej umowy z pracodawcą). Ważne: nie należy nadużywać jedno lub dwudniowych “chorobowych”, gdyż pracodawca może zażyczyć sobie konsultacji lekarskiej (jeśli np. tłumaczymy się przewlekłą grypą czy ciągłymi problemami z żołądkiem).

Praca wakacyjna

Wielka Brytania stała się ulubioną destynacją na wakacyjny zarobek – nawet pomimo kryzysu nadal pozwala zarobić w krótkim czasie jakieś pieniądze lub chociaż pozwolić przeżyć kilka miesięcy.

Przyjeżdżając do Wielkiej Brytanii z zamiarem pracy wakacyjnej należy liczyć się z:

  • pracodawca wymagał będzie znajomości języka angielskiego na co najmniej średniozaawansowanym poziomie,
  • znalezienie pracy może zająć 3 dni lub 3 tygodnie,
  • pierwsza pensja wpłynie na konto po 2–4 tygodniach od rozpoczęcia pracy,
  • pracy na wakacje należy szukać w czerwcu, przed sezonem urlopowym (pracodawca musi mieć czas, żeby wyszkolić pracownika),
  • jako cel poszukiwania pracy warto wybierać miejsca atrakcyjne turystycznie – lotniska (Heathrow, Gatwick), kurorty nadmorskie (Brighton, Portsmouth, Blackpool) czy duże miasta (Londyn, Edynburg),
  • nie zrażać się pierwszymi niepowodzeniami, skorzystać z pomocy JobCentre Plus, agencji pracy (np. BlueArrow [4]) - Ważne: zgodnie z prawem UK pracownik nie ponosi żadnych kosztów pośrednictwa pracy – jeśli ktoś oczekuje jakichkolwiek pieniędzy, to jest naciągaczem,
  • należy sobie wyrobić numer ubezpieczenia NIN niezwłocznie po przyjeździe (bezpłatnie, pomoże znaleźć pracę) oraz po otrzymaniu pracy zarejestrować się w WRS (tylko jeśli planujemy pracować dłużej niż miesiąc, £90) . Od kwietnia 2011 WRS nie jest wymagane od obywateli przybywających miedzy innymi z Polski,
  • przed przyjazdem warto zorganizować sobie nocleg przynajmniej na kilka pierwszych dni – dobrym pomysłem są hostele lub bezpośrednio przez portale ogłoszeniowe (szczególnie polecany tu jest gumtree [5], bezpłatny a przy tym oferujący zarówno ogłoszenia mieszkaniowe jak i oferty pracy).

Fakty i mity

Nie obrażając nikogo, wiele osób z tzw. młodej emigracji, wracając do Polski przedstawia Wielką Brytanię jako miejsce łatwego i szybkiego zarobku. O ile przy odrobinie szczęścia rzeczywiście można dość szybko awansować z pomocnika kelnera do asystenta managera w restauracji, czy zarabiać £100 napiwków dziennie, to rzeczywistość nie jest niestety taka różowa. Pracując 30 godzin tygodniowo za najniższą stawkę bez napiwków można zarobić niecałe £800 funtów miesięcznie – po odjęciu kosztów mieszkania, dojazdu do pracy i wyżywienia może niewiele zostać w kieszeni.

Bezpieczeństwo

Wielka Brytania jest stosunkowo bezpieczna, duże miasta są niebezpieczniejsze niż tereny wiejskie. Wprowadza się zakaz noszenia scyzoryków.

Zdrowie

Obywatele państw Unii Europejskiej leczeni są na zasadach wzajemności. Oznacza to że przyjezdnym, nawet turystom, przysługuję te same prawa i obowiązki, co obywatelowi Wielkiej Brytanii. Podstawą uzyskania pomocy jest karta EKUZ.

Dostęp do lekarzy, stomatologów i placówek państwowej służby zdrowia jest utrudniony. Poza naprawdę nagłymi przypadkami terminy mogą być wielomiesięczne.

  • Porada lekarska: częściowo odpłatna, stomatolog – opłata wynosi 80% kosztów leczenia.
  • Leki: bezpłatne dla młodzieży i seniorów powyżej 60 roku życia.
  • Pogotowie: koszt – brak danych, tel. nr 999 lub 112.
  • Szpital: brak danych.

W przypadku Wielkiej Brytanii rekomendowane jest korzystanie z prywatnej służby zdrowia. W tym przypadku niezbędne jest posiadanie odrębnego, prywatnego, ubezpieczenia kosztów leczenia, w tym transportu do Polski. Przy zawieraniu ubezpieczenia należy wybrać firmę która nie wymaga od nas wyłożenia gotówki i jej zwrotu po powrocie do kraju, gdyż możemy nie dysponować taka kwotą. Należy też koniecznie się upewnić czy bezgotówkowa forma rozliczeń będzie honorowana w Wielkiej Brytanii.

Kontakt

Telefon

W niektórych miejscach są nadal stare wersje okrągłych budek telefonicznych na monety. Nowsze, często czerwone, są wyposażone w możliwość sprawdzenia internetu.

Kod kierunkowy do Zjednoczonego Królestwa to 0044

Internet

Kafejki internetowe można znaleźć w każdym mieście. Na terenach wiejskich, gdzie nie znajduje się kafejka internetowa, biblioteka może okazać się dobrym miejscem do sprawdzenia szybko informacji. Ceny wahają się w stosunku do miejsca.

Poczta

Poczta jest w każdym miejscu, nawet na dalekich końcach Szkocji. Mierzenie ceny listu jest nie tylko za pomocą wagi jak również i rozmiaru koperty czy paczki.

Informacje turystyczne

Informacja turystyczna jest w każdym większym ośrodku turystycznym. Oferując wachlarz usług zaczynając od rezerwowania miejsc skończywszy na wskazywaniu na mapie, gdzie jest ulica.

Przedstawicielstwa dyplomatyczne

Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Wielkiej Brytanii

Ambasada RP w Londynie
47 Portland Place, London W1B 1JH
Telefon: (+44 20) 7774 2800, 7774 2702
Faks: (+44 20) 7323 4018
E-mail: [email protected]
http://www.londyn.polemb.net/
Konsulat Generalny RP w Londynie
73 New Cavendish Street, London W1W 6LS
Telefon: (+44 870) 774 2800, 774 2802
Faks: (+44 20) 7323 2320, 7291 3924
E-mail: [email protected]
http://www.londynkg.polemb.net
Konsulat Generalny RP w Edynburgu
2 Kinnear Road, Edinburgh EH3 5PE
Telefon: (+44) 131 552 0301
Telefon/Faks: (+44) 131 552 1086
E-mail: [email protected]
http://www.edynburgkg.polemb.net
Konsulat Honorowy RP w Gibraltarze
Konsul honorowy Anthony J.P. Lombard (język angielski)
35, Governor´s Parade, Gibraltar
Telefon: (+350) 745 93
Faks: (+350) 794 91
Konsulat Honorowy RP w Hull
Konsul honorowy Joseph R. Carby-Hall (język angielski)
41 North Bar Without, Beverley, HU17 7AG
Telefon: (+44) 1482 465799
Faks: (+44) 1482 466208
E-mail: [email protected]
Konsulat Honorowy RP w Sheffield
Konsul honorowy Dr Graham E. White (język angielski)
4 Palmerston Road, Sheffield S10 2TE
Telefon/Faks: (+44) 114 276 6513
E-mail: [email protected]
http://www.polishconsulate.group.shef.ac.uk
Konsulat Honorowy RP w St. Helier
Konsul honorowy Rodney Hodges (język angielski)
3rd Floor, 38 Esplanade, St. Helier
Jersey, Channel Islands, JE4 8QL
Telefon: (+44) 1534 504700
Faks: (+44) 1534 504701

Przedstawicielstwa dyplomatyczne akredytowane w Polsce

Ambasada Wielkiej Brytanii
al. Róż 1, 00–556 Warszawa
tel. 0-prefiks-22/ 628 10 01–05, fax 0-prefiks-22/ 621 71 61;
telex 813694 prod pl

Wydziały Handlowy, Konsularny i Wizowy
ul. Emilii Plater 28, II piętro, 00–688 Warszawa
tel. 0-prefiks-22/ 625 30 30, 625 30 32; fax 0-prefiks-22/ 625 34 72
telex 816113 britn pl
e-mail: [email protected]
http://www.britishembassy.pl/


To jest zarys artykułu. Na razie jest tutaj szablon i niewiele więcej. Pomóż, aby stał się użytecznym artykułem wprowadzając choćby podstawowe informacje.