Pomóż wybogacić Wikitravel! Dowiedz się jak

Sanktuarium Krzyża Świętego w Jeleniej Górze

Z Wikitravel, http://wikitravel.org/
Jelenia Góra : Sanktuarium Krzyża Świętego w Jeleniej Górze
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Główne wejście Sanktuarium Krzyża Świętego

Sanktuarium Krzyża Świętego czyli Kościół Garnizonowy Wojska Polskiego Podwyższenia Krzyża Świętego powstał w Jeleniej Górze w 1718 roku. Jest to najstarsza świątynia w mieście zdolna pomieścić około 8 tysięcy osób. Obecnie należąca do Parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Jeleniej Górze. Znajduje się na międzynarodowym szlaku pielgrzymkowym Via Sacra


Historia[edytuj]

W 1709 r. zezwolono na wybudowanie na Śląsku sześciu świątyń dla ewangelików, tzw. „Kościołów Łaski”.

Wzniesiono je w:

Ewangelicy z Jeleniej Góry nie czekając na wzniesienie murowanej świątyni podjęli w 1709 r. prace przy budowie tymczasowego kościoła. Budowa murowanej świątyni rozpoczęła się jeszcze w tym samym roku, na terenie ogrodów, w miejscu gdzie obecnie stoi kościół pod wezwaniem Podwyżesznia Krzyża Świętego. Dla miejscowych ewangelików przyszła świątynia miała być reprezentacyjną budowlą sakralną, więc jej architektem został mistrz Marcin Frantz. Nowo wybudowana świątynia została wzniesiona w stylu barokowym, na planie równoramiennego krzyża greckiego. Jej długość wraz z pomieszczeniem na zakrystię wynosiła ok. 74m, natomiast długość od posadzki wnętrza kościoła po krzyż na kopule 57 m.

Ołtarz[edytuj]

Ołtarz kościelny wraz z chrzcielnicą

Ołtarz główny ufundował w 1727 r. kupiec Chrystian Gotfryd Menzel, jego autorem jest stolarz Dawid Hilscher z Jeleniej Góry. W centrum ołtarza znajduje się obraz – Chrystus na Górze Oliwnej – autorstwa Otto Mengelberga z Dusseldorfu (1818-1890). Wokół obrazu figury – personifikacje: Jeleniej Góry, Śląska, Zwierzchności i Władzy, figura Chrystusa oraz alegorie: Wiary (św. Maria Magdalena), Skruchy (św. Piotr), Duszy Wybawionej (św. Ezechiasz). U stóp figury Chrystusa napis „Jeśli kto chce ze mną iść, niech się zaprze samego siebie, a weźmie krzyż swój na każdy dzień i niech idzie ze mną”. Ołtarz wraz z nowymi organami kosztował 30.000 talarów.


Malowidła[edytuj]

Wszystkie sklepienia kościoła zdobione są malowidłami naściennymi w stylu późnego baroku. Ich autorami są: Johann Hoffman z Głogowa i Feliks Antoni Scheffler z Pragi.

Od strony zachodniej malowidła udostępnione są:

  • Zmartwychwstanie Chrystusa
  • Wniebowstąpienie
  • Adoracja Trójcy Świętej

Natomiast w kopule iluzoryczną architekturę otaczają wizerunki Czterech Ewangelistów. Malowidła na sklepieniach uzupełniają postacie Apostołów. Po tronie północnej mamy fresk „Nawrócenie św. Pawła”, a po stronie południowej „Drabina Jakuba”, oba pędzla Hoffmana.


Relikwie[edytuj]

Relikwia Drzewa Krzyża Świętego
Relikwia ex ossibus św. Faustyny

W kościele znajdują się obecnie dwie święte relikwie:

  • Drzewa Krzyża Świętego

Relikwiarz w kształcie krzyża znajduje się w ołtarzu głównym, nad tabernakulum, w specjalnej pancernej kapsule szklanej. Wykonany jest ze srebra, ze złotymi zdobieniami. Na skrzyżowaniu ramion umieszcznona jest kapsuła, w której znajdują się dwie drzazgi z krzyża , na którym umarł Jezus Chrystus. Autentyczność relikwii potwierdza oryginalna pieczęć umieszczona w kapsule oraz certyfikat wystawiony przez Stolicę Apostolską.

  • Świętej Faustyny

W dniu 15.04.2007 r. w uroczystość Bożego Miłosierdzia, z udziałem duchowieństwa Jeleniej Góry dokonano intronizacji Relikwii Świętej M. Faustyny Kowalskiej - sekretarki i Apostołki Bożego Miłosierdzia oraz poświęcono Kaplicą Bożego Miłosierdzia. Relikwie zostały przekazane przez zgromadzenie Sióstr Bożego Miłosierdzia w Krakowie-Łagiewnikach. Są to relikwie ex ossibus, czyli z kości Świętej. Umieszczone są w relikwiarzu znajdującym się w Kaplicy Bożego Miłosierdzia obok naturalnej wielkości obrazu Jezusa Miłosiernego sprowadzonego z Łagiewnik. Autentyczność relikwii potwierdza pieczęć umieszczona w kapsule z Relikwiami oraz certyfikat wystawiony przez postulatora procesu kanonizacyjnego św. Siostry Faustyny.



Park[edytuj]

Otaczający kościół park
Kapliczki wokół parku

Otoczenie kościoła stanowi park, będący pozostałością po dawnym cmentarzu ewangelickim. Świadectwem jego dawnych funkcji jest zachowany zespół 19 kapliczek powstałych w latach 1717-1770. Szczególnie ozdobne są kaplice Glateyów i Baumagarthenów, przypisywane Marcinowi Frantzowi, autorowi kościoła.

Poczynając od południowego wejścia wzdłuż cmentarnego ogrodzenia rozmieszczone są kaplice jeleniogórskich rodzin: Glognerów, Glafeyów, Schneiderów, Winklerów, Martensów, Titze, Baumgarthów, Katzlerów, Mentzlów, Sparr-Kuhn, Trales, Ihle, Gottfriedów, Streifów, Ullmanów, Adolphów, Gayerów.

Na południe od kościoła, równolegle do ul. 1 Maja znajduje się budynek plebani, zbudowany w tym samym czasie i nazywany „Domem Kantora”. W tym budynku krytym czteropasmowym dachem typu mansardowego, wzniesionym w 1737 roku mieściły się mieszkania kantorów, organisty, dzwonnika i stróży kościelnych.


Odnośniki zewnętrzne oraz źródła[edytuj]


Warianty

Działania

Docents

Inne języki