Gruzja
Z Wikitravel, http://wikitravel.org/
Spis treści
| Gruzja (საქართველო) | |
| |
| Stolica | Tbilisi |
| Ustrój polityczny | republika |
| Waluta | lari (GEL) |
| Strefa czasowa | UTC +4:00 |
| Powierzchnia | 69 700 km² |
| Liczba ludności | 4 677 401 |
| Język urzędowy | gruziński |
| Religia | prawosławie |
| Kod telefoniczny | +995 |
| Napięcie elektryczne | 220V/50Hz (gniazdka europejskie) |
| Kod samochodowy | GE |
| Ruch samochodowy | prawostronny |
| Domena internetowa | .ge |
Gruzja (gruz. Sakartvelo) jest państwem położonym w Azji na Zakaukaziu. Na północy oraz wschodzie graniczy z Rosją, na południowym wschodzie z Azerbejdżanem, na południu z Armenią oraz Turcją, na zachodzie granicę wyznacza Morze Czarne.
[edytuj] Charakterystyka
[edytuj] Geografia
Kraj ten położony jest w zasadzie w całości w górach.
[edytuj] Fauna i flora
[edytuj] Klimat
Panuje tu klimat podzwrotnikowy: wilgotny na zachodzie kraju, nad Morzem Czarnym i kontynentalny w jego środkowej części.
[edytuj] Historia
[edytuj] Kultura i sztuka
[edytuj] Polityka
[edytuj] Gospodarka
[edytuj] Społeczeństwo
[edytuj] Zwyczaje
Biesiadowanie przy stole jest ważną częścią gruzińskiego życia. Ponieważ zawsze serwowane jest wino, trzeba pamiętać, że nie wypada popijać do jedzenia, ale czekać na wzniesienie toastu przez najważniejszą osobę w gronie. Toasty są długie, zazwyczaj z zaskakującą lub śmieszną puentą. Odkładanie opróżnionej szklanki (raczej nie pije się z kieliszków) zjednuje sobie jednoznaczną sympatię gospodarzy.
[edytuj] Przygotowania
[edytuj] Przewodniki
- Gruzja, Armenia. Magiczne zakaukazie - Krzysztof Kamiński. Przewodnik polskiego wydawnictwa Bezdroża ISBN 83-605-0606-X
- Georgia, Armenia & Azerbaijan - Richard Plunkett, Tom Masters. Przewodnik Lonely Planet jest w języku angielskim i zawiera informacje o trzech krajach Zakaukazia, podzielony jest na 3 części dotyczące poszczególnych państw, część dotycząca Gruzji mieści się na 80 stronach. ISBN 978-1740591386
- Azerbaijan with excursions to Georgia - Mark Elliott. Przewodnik w języku angielskim wydawnictwa Trailblazer, część 9. poświęcona jest Gruzji i na 32 stronach przedstawia najważniejsze miejsca i trasy. ISBN 1-873756-79-8
[edytuj] Mapy
[edytuj] Wybór czasu podróży
Podróżowanie po Gruzji najlepiej zaplanować na okres od kwietnia do października, gdyż kraj ten najpiękniej prezentuje się, kiedy wszystko kwitnie i zielenieje.
Zimą można wybrać się tu na narty, jednak swobodne przemieszczanie się w inne rejony może być utrudnione z powodu zatorów śnieżnych oraz generalnie nienajlepszego stanu dróg. O tej porze roku zdarzają się też w Gruzji kłopoty z dostarczeniem energii elektrycznej i gazu, chociaż lepszych hoteli raczej to nie dotyczy.
[edytuj] Wizy
Obywatele polscy nie potrzebują wiz na pobyt krótszy niż 90 dni. Jedynym wymaganym przy przekraczaniu granicy dokumentem jest paszport z terminem ważności co najmniej 3 miesiące dłuższym niż deklarowany czas pobytu. Przy pobycie dłuższym niż 90 dni wymagane jest posiadanie wizy, którą można otrzymać w Ambasadzie Gruzji w Warszawie.
[edytuj] Przepisy celne
Nie ma jakichś szczególnych ograniczeń, obowiązują standardowe przepisy. Przy wjeździe teoretycznie należy wypełnić deklarację celną (w języku gruzińskim...).
Zobacz na strona MSZ z opisami krajów
[edytuj] Wymiana waluty
W miastach bez trudu natknąć się można na kantory. Twarde waluty są akceptowane przy wyższych płatnościach za hotel czy taksówkę.
Coraz łatwiej znaleźć bankomat, z którego bez problemu można wypłacić gotówkę.
Kursy wymiany (8 lutego 2008 r.): 1 EUR = 2,30 GEL 1 USD = 1,60 GEL 1 GEL = 1,50 PLN
[edytuj] Ubezpieczenia
[edytuj] Ekwipunek
[edytuj] Rozmówki
[edytuj] Dojazd
Dojazd do Gruzji z Polski nie jest sprawą prostą. Decydując się na podróż drogą lądową musimy przygotować się na kilka przesiadek (chyba że jedziemy własnym samochodem). W zależności od rodzaju transportu oraz wybranej trasy dotarcie do Gruzji zajmie nam od około kilku godzin (podróż samolotem) do 3-4 dni (droga lądowa, ewentualnie częściowo morska).
Jeżeli zdecydujemy się na tańszy wariant, czyli drogę lądową, to mamy do wyboru dwie trasy (przez Ukrainę i Rosję lub przez Turcję).
[edytuj] Samolotem
Najszybszym i chyba najprostszym sposobem dotarcia do Gruzji jest podróż samolotem, choć oczywiście także najdroższym. Z Polski niestety nie ma bezpośrednich lotów do Gruzji, w związku z czym konieczne jest wcześniejsze dotarcie do miasta, z którego takie loty się odbywają (np. Praga, Kijów, Ryga).
[edytuj] Koleją
Połączenia kolejowe łączą Gruzję z Rosją i Azerbejdżanem (codzienne połączenia z Baku). Nie ma na razie torów prowadzących do Turcji, ale w realizacji jest projekt połączenia Karsu z Achaczkałaki.
[edytuj] Samochodem
Dojazd z Armenii, Azerbejdżanu i Rosji nie jest możliwy z powodu konfliktu i zamkniętej granicy rosyjsko-gruzińskiej. Dojazd możliwy jedynie przez granicę z Turcją jednak jest to dużo dłuższa trasa (około 3300 - 3700km w zależności od wyboru trasy nadmorskiej przez Ukrainę i Bułgarię lub przez Węgry i Rumunię.
[edytuj] Autobusem
Regularnie kursują autobusy z Trabzonu i Istambułu, a także z Baku i Erewania.
[edytuj] Statkiem
Możliwości są co najmniej dwie:
- promem/wodolotem do Poti (chyba lepiej niż do Batumi), jeżeli później jedzie się w stronę Tblisi (prom - 50 USD, wodolot - 60 USD /płyną na zmianę/) na kupienie biletów "na jutro", trzeba poświęcić jeden poranek, od ok. 7:30 rano),
- prom z Odessy do Batumi jest drogi i pływa raz na tydzień.
W Soczi, przy zakupie biletów milicja z dużym prawdopodobieństwiem zauważy, że brakuje czegoś ważnego w papierach. Trzeba się wykupić - zwykle 10 do 20 USD za osobę wystarczy.
[edytuj] Autostopem
Autostopem najlepiej jest dojechać od strony Turcji. Północna granica od strony Abchazji jest zamknięta. Rzecz jasna morska z Rosją jest otwarta).
W Gruzji i Armenii stopa łapie się ekspresowo. Pod warunkiem że coś jedzie... ;)
[edytuj] Dojazd przez Ukrainę i Rosję
Decydując się na podróż tą trasą należy pamiętać o następujących sprawach:
- podróżowanie przez Rosję wymaga posiadania wizy tranzytowej,
- lądowa granica rosyjsko-gruzińska jest zamknięta dla obywateli nie należących do krajów Wspólnoty Niepodległych Państw.
Jedynym sposobem dotarcia z Rosji do Gruzji jest skorzystanie z połączenia promowego w Soczi, skąd odpływają promy do Poti oraz Batumi.
Pierwszym etapem podróży jest Lwów. Z Dworca Zachodniego PKS w Warszawie każdego dnia odjeżdżają trzy autobusy, podróż trwa około 9 godzin, a pojedyńczy bilet kosztuje 75 zł.
Z Lwowa co drugi dzień, o godzinie 15:28 (czasu ukraińskiego) odjeżdża bezpośredni pociąg do Soczi w Rosji, podróż trwa ponad 39 godzin, a biletu w wagonie plackartnym (wagon z kuszetkami, ale bez oddzielnych przedziałów) to 166 hrywien, natomiast w przedziale 4-osobowym (kupe) to 266 hrywien. Bilety warto zakupić z pewnym wyprzedzeniem (istnieje możliwość zakupu biletu z 40-dniowym wyprzedzeniem, bilety są imienne, dlatego przy zakupie biletu należy posiadać paszporty lub kserokopie strony ze zdjęciem i numerem), gdyż może się okazać, że w dniu odjazdu pociągu nie będzie już wolnych miejsc.
Z Soczi odpływają promy do Poti i Batumi. Promy kursują 2 lub 3 razy w tygodniu (odpowiednio we wtorki i piątki lub poniedziałki, środy i piątki), w zależności od okresu (przykładowo na początku maja są dwa kursy). Po dotarciu do Soczi warto jak najszybciej udać się do portu i zakupić bilety na prom (sprzedaż rozpoczyna się rano dzień wcześniej), gdyż może się zdarzyć, że wszystkie bilety zostaną sprzedane. Cena biletu na kurs do Poti to 1570 rubli. Podróż do Poti trwa około 12 godzin.
[edytuj] Przejścia graniczne
Lądowa granica rosyjsko-gruzińska jest zamknięta dla obywateli nie należących do krajów Wspólnoty Niepodległych Państw. Tak więc przekroczenie tej granicy koleją, samochodem lub autobusem jest dla Polaków niemożliwe.
Inne przejścia charakteryzują się dosyć opieszałą obsługą po stronie gruzińskiej. Granicę z Turcją czy Azerbejdżanem lepiej przekraczać pieszo dojeżdżając autobusem (marszrutką) lub taksówką do posterunku granicznego. Po przekroczeniu można zwykle szybko złapać jakiś transport dalej w głąb kraju.
[edytuj] Regiony
Gruzja dzieli się na 53 prowincje, 11 miast i dwie republiki autonomiczne: Abchazję i Adżarię. Obwód Autonomiczny Południowej Osetii ma mniejsze uprawnienia niż wymienione wyżej autonomie. Abchazja i Południowa Osetia znajdują się de facto poza kontrolą władz gruzińskich. Istnieje 9 regionów administracyjnych:
- Dolna Kartlia
- Guria
- Imeretia
- Kachetia
- Kartlia Wewnętrzna
- Mccheta-Mtianeti
- Megrelia-Górna Swanetia
- Racza-Leczchumi i Dolna Swanetia
- Samcche-Dżawachetia
[edytuj] Miasta
- Tbilisi - stolica Gruzji
- Kutaisi
- Poti
- Batumi
- Borżomi - miasto uzdrowiskowe w Kartlii
- Kazbegi - miasteczko położone w górach Kaukazu u podnóża góry Kazbek
- Rustawi
- Suchumi
- Telawi
[edytuj] Ciekawe miejsca
- Mccheta - stolica duchowa Gruzji
- katedra Alaverdi niedaleko Telawi
- Gremi - ufortyfikowany kościółek na wzgórzu
- klasztor Nekresi niedaleko Kwareli
- Sighnaghi - miasteczko z zachowanym długim murem obronnym
- Uszguli - najwyżej w Europie położna wioska (w Swanetii)
- Gori - miasto, w którym urodził się Stalin
[edytuj] Komunikacja
W Gruzji najłatwiej podróżować mikrobusami (marszrutkami), które docierają do najodleglejszych miejscowości. Można również wynająć taksówki dalekobieżne, które jeżdżą na gaz i są tańsze niż te normalne krążące po mieście - zazwyczaj mają specjalny postój gdzieś w mieście.
Sieć kolejowa nie jest zbyt rozwinięta, ale pociągiem można się dostać do większości ważnych ośrodków w kraju. Część taboru jest wyremontowana i zdarzają się np. świetnie wyposażone wagony na trasie Tbilisi - Batumi (z panelami LCD w każdym kupe wyświetlającymi film lub teledyski).
Nawierzchnia dróg jest w złym stanie.
[edytuj] Wyjazd
O ile Gruzja to przedsionek Europy, to Azerbejdżan - Azji. Wydaje się, że granica między tymi dwoma państwami autentycznie oddziela te kontynenty, dlatego warto zatroszczyć się o azerbejdżańską wizę i udać się z Tbilisi chociaż do Baku, by doświadczyć tego kontrastu.
Naturalnym celem dalszej podróży z Gruzji może być także Armenia, której sama obecność budzi wielkie emocje na Zakaukaziu. Silne wpływy Rosji powodują ogromną niechęć do jej mieszkańców w tym regionie. Z Gruzinami nieustannie toczą spór o wcześniejszość religii i alfabetu.
[edytuj] Język
Język gruziński należący do grupy języków kaukaskich, więc poza nielicznymi słowami zapożyczonymi (np. telewizor) nie przypomina żadnego języka europejskiego. Język gruziński ma swój własny alfabet, składający się z 33 liter. Nie ma w nim wielkich liter a w gramatyce nie rozróżnia się rodzajów męski, żeński, nijaki. Ważniejsza jest tzw. ergatywność, czyli komunikat o tym, co dzieje się z podmiotem.
Nie jest jednak dużym problemem porozumiewanie się w języku rosyjskim (zwłaszcza z osobami starszymi). Nazwy miejscowości są czasami zapisane cyrylicą lub (coraz częściej) łacinką. Młodsi mieszkańcy Tbilisi i innych miast zazwyczaj znają choć parę słów po angielsku.
[edytuj] Zakupy
W Gruzji warto się zaopatrzyć w miejscowe wina.
[edytuj] Gastronomia
Kuchnia gruzińska jest chyba najlepszą kuchnią na świecie, a na pewno na Kaukazie.
Koniecznie trzeba spróbować chaczapuri - placków z nadzieniem serowym (bryndzowym) w różnych wariacjach. Nie można powiedzieć, że było się w Gruzji nie próbując chinkali - rodzaju pierogów z mięsem. Tę listę można ciągnąć w nieskończoność.
Białe i czerwone gruzińskie wina (saperavi, kindzmarauli, cinandali), wódka cza-cza oraz wody mineralne borżomi i nabeghlavi to napoje, którymi warto się raczyć podczas podróży. Będąc w gościach można dostąpić zaszczytu picia wina z rogu - można odłożyć tylko pusty!
[edytuj] Noclegi
[edytuj] Nauka
[edytuj] Praca
[edytuj] Bezpieczeństwo
Podróżowanie po Gruzji jest właściwie bezpieczne. Pewne zagrożenia wynikają z nieustabilizowanej sytuacji w Abchazji, w regionie Południowej Osetii i w Wąwozie Pankiskim. Wybierając się w te rejony Gruzji, lepiej wcześniej zasięgnąć języka, jak ma się bieżąca sytuacja oraz koniecznie skontaktować się z konsulem.
Przy zachowaniu normalnych środków ostrożności nie ma się czego obawiać.
[edytuj] Zdrowie
[edytuj] Kontakt
[edytuj] Telefon
[edytuj] Internet
W miastach nie ma problemu ze znalezieniem kafejki internetowej.
[edytuj] Poczta
Jedyne kartki jakie można znaleźć w Tblisi są z 1983 roku i przedstawiają zabudowę tego miasta z początku lat 80.
[edytuj] Informacje turystyczne
- Gruzja - turystyka, przewodnik praktyczny, pogoda, atrakcje
- Oficjalna strona gruzińskiego departamentu turystyki, po angielsku
[edytuj] Przedstawicielstwa dyplomatyczne
[edytuj] Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Tbilisi
ul. Zubałaszwili 19 0108 Tbilisi tel. +995 32 920398 faks +995 32 920397 mail ambpolgruzja@access.sanet.ge www: www.tbilisi.polemb.net Wydział Konsularny tel. +995 32 936236 faks +995 32 936231 mail konspolgruzja@internet.ge
[edytuj] Ambasada Gruzji w Warszawie
ul. Berneńska 6 03-976 Warszawa tel. +48 22 6166221, 6166222 faks +48 22 6166226, 6174187 mail warsaw.emb@mfa.gov.ge



