Design in Oostenrijk
Van Wikitravel
| Dit artikel is genomineerd voor verwijdering.
Deze pagina of afbeelding past in deze vorm niet binnen Wikitravel. De pagina is daarom aangedragen op de verwijderlijst. Weg, want het Onderwerp voldoet niet aan de regels als gesteld in Wikitravel:Wat is een artikel Als je het artikel zodanig kunt verbeteren dat daarmee de redenen voor verwijdering komen te vervallen, aarzel dan vooral niet en verbeter het! Vergeet niet om dit op de genoemde lijst te vermelden. |
[bewerken] Bijna nog altijd tijdloos modern
De beroemde Thonetstoelen zijn in Oostenrijk uitgevonden. 100 jaar geleden werden in het Weense atelier al stoffen en meubels ontworpen waarvan het design nog steeds tijdloos aandoet. Tegenwoordig heeft Wenen een jonge designerscene die een duidelijk kenmerk heeft: bont en veelzijdig.
Halverwege de 19de eeuw ontwierp Michael Thonet zijn welbekende zitmeubilair van gebogen hout. Maar hij was beslist geen designer - hij ontwierp zijn stoelen vanuit productietechnische overwegingen. Ze moesten in grote hoeveelheden te maken zijn. In elk geval produceerde de firma Thonet tot 1930 ongeveer 50 miljoen stuks, die verkocht werden in heel Europa en zelfs daarbuiten. De typische caféstoelen van Thonet vormden uiteindelijk een stuk publiek design. Tegenwoordig staan ze bekend als echte klassiekers en ze worden nog steeds gemaakt.
Josef Hoffmann en Koloman Moser, die in 1903 de ‘Wiener Werkstätte’ oprichtten, hadden heel andere uitgangspunten. Zij streefden naar een vernieuwing van de kunst op basis van het ambacht en wilden van Wenen het centrum van een nieuwe lifestyle maken. Ze wilden alleen maar voorwerpen van een bijzondere schoonheid produceren, waarvan de vervaardiging over het algemeen veel tijd mocht kosten. Vooral omdat ze gebruik maakten van stoffen met eenvoudige geometrische en abstracte patronen en werkten met eenvoudige vormen, zijn de producten van de ‘Wiener Werkstätte’ – of het nu banken, lampen of tassen zijn - nog steeds klassiekers van modern design.
De met de hand beschilderde of bedrukte stoffen van de ‘Wiener Werkstätte’ werden vanaf het begin vervaardigd door de firma Backhausen, die de populaire patronen nog steeds verkoopt. Onlangs richtten zij met hun meubelstoffen en gordijnen Hotel Metropol in Moskou en de ‘Suntory Concert Hall’ in Tokio in. In het souterrain van de zaak van Backhausen in de Schwarzenbergstraße in Wenen bevindt zich het ‘Wiener Werkstätte Museum’. Geïnteresseerde bezoekers kunnen hier 3500 originele ontwerpen bekijken.
Intussen is er nog een andere Oostenrijkse naam wereldwijd bekend: Swarovski. Toen de onderneming in 1895 werd opgericht, waren de geslepen glaskristallen al meteen het populairste product van Swarovski. Ook nu nog worden daarvan imposante luchters en sieraden gemaakt. Het procedé van de glasverwerking is overigens een van de bestbewaarde geheimen van de onderneming. Bij het honderdjarig jubileum van de onderneming in 1995 werd in Wattens in Tirol het museum ‘Kristallwelten’ geopend, dat sindsdien bezoekers uit de hele wereld trekt – schitterende panorama's, ondersteund door multimedia.
Porseleinfabriek Augarten kijkt terug op bijna 300 jaar geschiedenis van de tafelcultuur. Het Weense porselein is bekend om zijn filigrane vormen en zijn exquise kwaliteit. Door nauwkeurig handwerk en aansprekende artistieke ontwerpen – de nieuwe series worden ontworpen door internationaal bekende designers – combineert Augarten traditie met moderne kunst.
Niet zo adellijk, maar minstens even bekend, is de Gmundner keramiek, uit Gmunden aan de Traunsee. Het met de hand met groene streepjes gedecoreerde serviesgoed is populair bij verzamelaars en wordt elk jaar gedeeltelijk vernieuwd. Ook het ontwerp van Gmundner keramiek gaat met zijn tijd mee, zoals bijvoorbeeld met de serie ‘Grüner Hirsch’.
In principe is design tegenwoordig vooral internationaal geworden en zo wordt het ook in de markt gezet. Een aantal Oostenrijkse ontwerpers heeft echter de moed om exquise, verfijnde en vaak handgemaakte producten te creëren. De ‘Museumsshop’ in het Weense ‘MuseumsQuartier’ kiest elke maand één van hen tot ‘designer van de maand’. ‘Urban Tool’ bijvoorbeeld, een jong label dat tassen ontwerpt waarin de mobiele telefoon, de iPod, de portemonnee en de sleutels op een originele en aangename manier op het lichaam gedragen kunnen worden. Of ‘Manodesign’, dat alledaagse voorwerpen zoals wegwerpborden, spuugzakjes uit vliegtuigen of petflessen als voorbeeld neemt voor zijn humoristische porselein. Of Klara Obereder, die pixel-art breiwerken ontwerpt die geïnspireerd zijn op computerspelletjes en kapotte beeldschermen.
Ook 'designforumMQ’, een dialoog-, competentie- en tentoonstellings-centrum, is in het ‘MuseumsQuartier’ gevestigd. Hier worden door middel van tentoonstellingen en symposia stromingen en stemmingen binnen het moderne design getoond.
In het Weense museum voor toegepaste kunst - het ‘Museum für Angewandte Kunst’, kortweg MAK - kunt u een allesomvattende tijdreis door de geschiedenis van het design maken. Het MAK beheert schatten uit de tijd waarin het woord ‘design’ nog niet uitgevonden was – van de romantiek tot de barok, van rococo tot biedermeier. Stukken uit de twintigste eeuw, zoals meubels van Thonet en werkstukken uit de ‘Wiener Werkstätte’, worden hier getoond in een door moderne kunstenaars vormgegeven kader. Bij het actuele design plaatst het MAK de avant-garde duidelijk op de voorgrond. In de bijbehorende MAK-shop zijn designerstukken verkrijgbaar – van tassen die gemaakt zijn van stoffen uit de ‘Wiener Werkstätte’ tot en met objecten van hedendaagse ontwerpers.
Omdat Oostenrijk waar het stijl en design betreft niet alleen honderd jaar geleden de toon aangaf, vond in 2007 de eerste editie van de VIENNA DESIGN WEEK plaats. Hier werd de veelzijdigheid van de Oostenrijkse ontwerpers getoond in een tot dan toe ongekende omvang. Dit jaar vindt de week weer plaats: van 2 tot en met 12 oktober 2008 zullen de tentoonstellingen, evenementen en discussies weer circa 10.000 bezoekers trekken.
* Österreichisches Museum für angewandte Kunst / Gegenwartskunst Coop Himmelb(l)au – Beyond the Blue nog tot 11 mei 2008 Het MAK heeft een grote invloed gehad op de zakelijke, industriële en artistieke ontwikkeling van Oostenrijk. Enorme collectie met objecten uit vele kunstperiodes tot aan het heden. Wisselende tentoonstellingen met de nadruk op architectuur. Stubenring 5 1010 Wenen Kunstmuseum MAK
* Wiener Designpfad in juni 2008 Jaarlijks vindt in juni in het 7de district het ‘Wiener Designpfad’ plaats. Hierbij tonen meer dan 80 Oostenrijkse kunstenaars hun nieuwste werk in het kader van het thema ‘Cross over’. Er is actuele creativiteit te zien in de disciplines mode, textiele vormgeving, sieraden, tafelcultuur, lampen, meubels, keramiek, industrieel ontwerp, schilderkunst, fotografie en film.
* VIENNA DESIGN WEEK van 2 tot en met 12 oktober 2008 Een designfestival dat productdesign in scène zet. In Wenen, de bruisende bron van creativiteit, worden ontwerpers, producenten en eindgebruikers met elkaar in contact gebracht.
* Lobmeyr
Voormalig hofleverancier in de Kärntner Straße, een zaak die een bezoek waard is. Glasserviezen, siervoorwerpen, spiegels en verlichting.
J. & L. Lobmeyr
Kärntner Straße 26
1010 Wenen
* Backhausen Sinds 1849 ontwerpt en produceert Backhausen exquise woontextiel. Deze traditie wordt voortgezet door een nauwe samenwerking met hedendaagse kunstenaars.
Schwarzenbergstraße 10
1010 Wenen
* Thonet Museum
Bahnhofsstraße 67
8240 Friedberg
Terug naar Cultuur in Oostenrijk
